HomeStandard Blog Whole Post

Ministerstwo Spraw Zagranicznych Litwy poinformowało, że w ramach złożonego fake newsa publikowano fake newsy, rzekomo powiązane z litewską dyplomacją. Dochodzenie w tej sprawie prowadzą już na Litwie odpowiednie służby. Hakerzy, którzy zaatakowali konto na Twitterze Tomasza Sakiewicza, stronę „Poland Daily” oraz portal Związku Polaków na Białorusi Znadniemna.pl, zablokowali także szefowi „GP” dostęp do tweetdecka – aplikacji do zarządzania Twitterem. Jak dowiedział się portal Niezalezna.pl – atak na powiązany z Telewizją Republiką serwis „Poland Daily” został dokonany z Rygi, stolicy Łotwy.

Rasa Jakilaitiene, rzeczniczka litewskiego ministra spraw zagranicznych, powiedziała, że fałszywa wiadomość została umieszczona na polskiej stronie internetowej.

Fałszywe wiadomości pojawiły się na Polanddaily.com. W zamieszczonym tam artykule znalazła się uwaga ministra Linkeviciusa, w której twierdził, że na Białoruś trzeba wysłać siły pokojowe – powiedziała rzeczniczka.

Rzeczniczka litwewskiego MSZ zwróciła uwagę, że dla podniesienia wiarygodności fake newsa w artykule pojawiała się także wzmianka na temat polskiego ministra spraw zagranicznych.

Ministerstwo Spraw Zagranicznych Litwy wydało oświadczenie zaprzeczające fałszywym informacjom. Potwierdzono, że odpowiednie służby wszczęły już w tej sprawie dochodzenie.

Jest wysoce prawdopodobne, że trwa cyberatak informacyjny, który jest obecnie badany przez władze litewskie – czytamy w komunikacie.

Redaktor naczelny „Gazety Polskiej” stracił dostęp do konta (zmieniono hasło), na którym wstawiono odnośnik do artykułu zamieszczonego na portalu Znadniemna.pl, który prowadzi Związek Polaków na Białorusi. Ów artykuł to także cyberprowokacja. Dowiadujemy się z niego, że „Polska i Litwa wzywają NATO do wysłania wojsk na Białoruś”.

Podrobiony artykuł na portalu „Poland Daily” nosił tytuł „Polska i Litwa naciskają na wysłanie wojsk na Białoruś”. Napisany był w języku angielskim i podobnie jak publikacja wrzucona na Znadniemna.pl, dezinformował o rzekomych naciskach Polski, Litwy i Stanów Zjednoczonych na NATO. W tekście pojawiły się też nazwiska ministra spraw zagranicznych Polski Zbigniewa Rau oraz Swiatłany Cichanouskiej. Na zdjęciu głównym umieszczono szefa litewskiej dyplomacji Linasa Linkevičiusa.

To nie pierwszy rosyjski atak na media związane ze „Strefą Wolnego Słowa”. Przypomnijmy: w maju 2020 r. portal Niezalezna.pl dwukrotnie padł ofiarą rosyjskich hakerów, którzy zmieniali treść naszych publikacji.

Na naszą stronę (a także na portale Telewizji Republika, Radia Szczecin, olsztyn24.pl oraz stronę gminy Orzysz, gdzie znajduje się garnizon) wstawiono artykuł pt. Amerykanie „chwalą” pobyt w Drawsku. „Jedyne czym mogą strzelić to gumki od majtek”

Gdy opublikowaliśmy informację o tym ataku, Rosjanie dokonali kolejnego włamania, zmieniając ją na „newsa”, że Niezalezna.pl przyznaje się do autorstwa wcześniejszego artykułu.

To nie koniec działań Moskwy przeciwko naszym mediom. Pod koniec maja na anglojęzycznym prorosyjskim portalu „The Duran” ukazał się „wywiad”, przeprowadzony rzekomo przez Katarzynę Gójską dla „Gazety Polskiej”. Rozmówcą wicenaczelnej tygodnika miał być amerykański generał broni Christopher G. Cavoli, dowódca sił amerykańskich w Europie. Nie trzeba chyba dodawać, że rozmowa, w której Cavoli twierdzi, że Polska i kraje bałtyckie są fatalnie zorganizowane pod względem militarnym, została w całości wymyślona.

Znadniemna.pl za niezalezna.pl

Ministerstwo Spraw Zagranicznych Litwy poinformowało, że w ramach złożonego fake newsa publikowano fake newsy, rzekomo powiązane z litewską dyplomacją. Dochodzenie w tej sprawie prowadzą już na Litwie odpowiednie służby. Hakerzy, którzy zaatakowali konto na Twitterze Tomasza Sakiewicza, stronę „Poland Daily” oraz portal Związku Polaków na

Metropolita mińsko‑mohylewski abp Józef Staniewski w rozmowie z białoruską redakcją Vatican News przyznał, że władze Białorusi systemowo odmawiają polskim duchownym prawa do dalszej posługi. Jak podkreślił, kolejne decyzje o nieprzedłużeniu zezwoleń dotykają parafie w całym kraju, a Kościół zmuszony jest szukać rozwiązań w sytuacji, która „nie zależy od niego”.

W wywiadzie hierarcha mówi wprost, że proces cofania zezwoleń trwa od dłuższego czasu, a decyzje władz są jednostronne i niepodważalne. Zaznacza, że diecezje starają się reagować, ale „nie wszystko zależy od Kościoła”, a każda odmowa oznacza realne osłabienie wspólnot, które od lat prowadzone były przez polskich kapłanów. Abp Staniewski podkreśla również, że w obecnych warunkach nie ma możliwości przewidzenia, ilu duchownych będzie mogło kontynuować posługę w kolejnych miesiącach.

Białoruska inicjatywa „Chrześcijańska Wizja”, streszczając rozmowę, zwraca uwagę, że słowa metropolity są najbardziej otwartym dotąd potwierdzeniem, iż władze Białorusi prowadzą konsekwentną politykę ograniczania obecności polskich księży.

Organizacja przypomina, że to właśnie duchowni z Polski przez dekady stanowili fundament odbudowy struktur Kościoła katolickiego po upadku ZSRR.

Ostatnie miesiące przyniosły kolejne przykłady takich działań. Jak informowaliśmy niedawno, władze odmówiły przedłużenia zezwoleń m.in. pięciu polskim księżom i jednemu zakonnikowi pracującym w archidiecezji mińsko‑mohylewskiej, w tym długoletnim proboszczom i dziekanom. Wcześniej podobne decyzje zapadły wobec duchownych w diecezjach witebskiej i pińskiej. Każdy z tych przypadków oznaczał konieczność nagłego opuszczenia parafii i pozostawienia wiernych bez duszpasterzy, którzy często pracowali tam od kilkunastu lub kilkudziesięciu lat.

Słowa abp. Staniewskiego potwierdzają więc to, o czym od miesięcy alarmują wierni i organizacje monitorujące sytuację Kościoła na Białorusi: proces eliminowania polskich księży trwa i ma charakter systemowy, a jego skutki coraz dotkliwiej odczuwają lokalne wspólnoty.

 Znadniemna.pl na podstawie Vatican News, Na zdjęciu: Abp Józef Staniewski w Watykanie, fot.: Vatican News

Metropolita mińsko‑mohylewski abp Józef Staniewski w rozmowie z białoruską redakcją Vatican News przyznał, że władze Białorusi systemowo odmawiają polskim duchownym prawa do dalszej posługi. Jak podkreślił, kolejne decyzje o nieprzedłużeniu zezwoleń dotykają parafie w całym kraju, a Kościół zmuszony jest szukać rozwiązań w sytuacji, która

Rada Miasta Sopotu podczas sesji, która odbyła się dziś – 28 maja 2026 roku – jednogłośnie podjęła uchwałę o nadaniu Andrzejowi Poczobutowi tytułu Honorowego Obywatela Sopotu. Oficjalna uroczystość wręczenia wyróżnienia odbędzie się 6 września podczas Koncertu dla Mieszkańców w Operze Leśnej.

Decyzja sopockich radnych jest wyrazem solidarności miasta z prześladowanymi na Białorusi oraz hołdem dla odwagi i niezłomności Andrzeja Poczobuta, dziennikarza i działacza polskiej mniejszości, który spędził ponad pięć lat w więzieniu reżimu Łukaszenki.

Poczobut we wpisie na portalu X podziękował władzom Sopotu za przyznanie wyróżnienia. „To zaszczyt dla mnie. Z całego serca dziękuję też za wieloletnią współpracę i konsekwentne wspieranie Związku Polaków na Białorusi!” – napisał, przypominając o konsekwentnym zaangażowaniu miasta w sprawy represjonowanych Polaków na Białorusi.

W uzasadnieniu uchwały podkreślono, że „Sopot od wielu lat angażuje się w działania solidarnościowe i pomocowe wobec osób prześladowanych, potrzebujących oraz zmuszonych do opuszczenia swoich domów z przyczyn politycznych lub humanitarnych”. Miasto „wielokrotnie dawało wyraz swojej solidarności poprzez działania samorządu, organizacji społecznych, instytucji miejskich oraz samych mieszkańców”, tworząc wspólnotę „opartą na empatii, odpowiedzialności i otwartości”.

Wrześniowa uroczystość w Sopocie będzie kolejnym ważnym momentem w kalendarzu publicznych wystąpień Poczobuta po jego uwolnieniu — wcześniej odebrał już z rąk prezydenta RP Karola Nawrockiego Order Orła Białego, a w połowie czerwca ma pojawić się w Parlamencie Europejskim, który uhonorował go Nagrodą Sacharowa.

 Znadniemna.pl na podstawie Polskie Radio, na zdjęciu: Andrzej Poczobut z żoną Oksaną podczas niedawnej wizyty w Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku, fot.: Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku

Rada Miasta Sopotu podczas sesji, która odbyła się dziś – 28 maja 2026 roku – jednogłośnie podjęła uchwałę o nadaniu Andrzejowi Poczobutowi tytułu Honorowego Obywatela Sopotu. Oficjalna uroczystość wręczenia wyróżnienia odbędzie się 6 września podczas Koncertu dla Mieszkańców w Operze Leśnej. Decyzja sopockich radnych jest wyrazem

Podczas audiencji ogólnej 27 maja papież Leon XIV spotkał się z Alesiem Bialackim, białoruskim laureatem Pokojowej Nagrody Nobla, który przybył do Watykanu wraz z żoną Natalią Pinczuk. Bialacki przekazał Ojcu Świętemu list opisujący prześladowania wierzących i duchowieństwa w Białorusi, prosząc, by Stolica Apostolska „nie zapominała o kraju, w którym wiara staje się powodem do represji”.

Noblista został zaproszony jako honorowy uczestnik audiencji i wraz z żoną zajmował miejsce w loży tuż obok papieskiej sceny. W rozmowie z Leonem XIV podziękował za dotychczasową troskę o więzionych Białorusinów, podkreślając, że wśród blisko tysiąca więźniów politycznych znajdują się osoby prześladowane właśnie z powodu swojej wiary. Zwrócił uwagę, że sytuacja Kościoła w kraju pogarsza się z każdym miesiącem, a działania władz wobec wspólnot religijnych mają charakter systemowy i celowy.

W przekazanym Papieżowi liście Bialacki szczegółowo opisał warunki panujące w białoruskich więzieniach oraz sytuację wierzących, którzy stają się celem aparatu bezpieczeństwa. Wskazał na aresztowanie ks. Anatola Parachniewicza, przypomniał o uwolnieniu ks. Henryka Okołotowicza i o. Andrzeja Juchniewicza, zaznaczając jednak, że obaj duchowni zostali pozbawieni prawa powrotu do ojczyzny. Podkreślił, że represje dotykają zarówno Kościół katolicki, jak i inne wspólnoty chrześcijańskie, a ich skala pozostaje w dużej mierze ukryta z powodu zastraszania rodzin i blokowania przepływu informacji.

Aleś Bialacki, który sam spędził ponad cztery lata w więzieniu z zasądzonych dziesięciu i został zwolniony dopiero w grudniu 2025 roku przy międzynarodowym pośrednictwie, mówił Papieżowi o cierpieniu więźniów, o warunkach izolacji oraz o rosnącej presji wobec osób wierzących. Jego spotkanie z Leonem XIV stało się mocnym świadectwem o sytuacji, w której wolność religijna na Białorusi jest jednym z najbardziej zagrożonych praw człowieka.

Znadniemna.pl na podstawie Ekai.pl, na zdjęciu: Papież Leon XIV wita białoruskiego noblistę Alesia Bialackiego i jego małżonkę Natalię Pinczuk, fot.: Katolik.life

 

Podczas audiencji ogólnej 27 maja papież Leon XIV spotkał się z Alesiem Bialackim, białoruskim laureatem Pokojowej Nagrody Nobla, który przybył do Watykanu wraz z żoną Natalią Pinczuk. Bialacki przekazał Ojcu Świętemu list opisujący prześladowania wierzących i duchowieństwa w Białorusi, prosząc, by Stolica Apostolska „nie zapominała

Mija dokładnie 150 lat od dnia, w którym przyszedł na świat jeden z najbardziej fascynujących, a zarazem najbardziej zwalczanych przez komunistyczną cenzurę polskich pisarzy. Ferdynand Antoni Ossendowski – podróżnik, naukowiec, świadek krwawych narodzin bolszewizmu i drugi, po Henryku Sienkiewiczu, najpoczytniejszy polski autor dwudziestolecia międzywojennego na świecie – pozostaje postacią, której życiorys mógłby posłużyć za scenariusz dla kilku hollywoodzkich produkcji.

Dla nas, współczesnych, jego postać ma jednak wymiar szczególny: głęboko zakorzeniony w etosie Kresów Wschodnich i wciąż żywy w pamięci tych, którzy walczą z totalitarnym kłamstwem.

Syn Ziemi Witebskiej

Ferdynand Antoni Ossendowski przyszedł na świat w Lucynie (dzisiejsza Ludza na Łotwie), w Imperium Rosyjskim – miasteczku w guberni witebskiej – regionie o bogatej, wielokulturowej przeszłości. Dzieciństwo i młodość spędzone w tym kresowym tyglu, w bliskości tamtejszej przyrody i specyficznego ducha pogranicza, ukształtowały niezwykłą wrażliwość oraz wieczną ciekawość świata niestrudzonego wędrowca.

Los rzucił go na bezkresne obszary Imperium Rosyjskiego i Azji. Jako chemik i geograf brał udział w wyprawach naukowych na Syberię, Mandżurię i do Chin. Prawdziwą próbą ognia okazał się jednak rok 1917. Ossendowski na własne oczy widział narodziny potwora – krwawą rewolucję bolszewicką. Ścigany przez czerezwyczajkę (Czeka – pierwszą sowiecką tajną policję polityczną, słynącą ze skrajnego okrucieństwa i masowych egzekucji), podjął dramatyczną ucieczkę przez ogarniętą chaosem Syberię, Mongolię i rubieże Tybetu. Przeżycia te opisał w głośnej książce „Zwierzęta, ludzie, bogowie”, która przyniosła mu globalną sławę, osiągając gigantyczne nakłady i tłumaczenia na kilkadziesiąt języków.

„Lenin” – wyrok śmierci wydany przez system

Powróciwszy do wolnej Polski, Ossendowski stał się jednym z najważniejszych głosów ostrzegających Zachód przed barbarzyństwem płynącym z Moskwy. Kulminacją jego publicystycznej i literackiej działalności była wydana w 1930 roku powieść beletryzowana „Lenin”. Pisarz, posługując się faktami i własnymi obserwacjami, bezlitośnie obnażył w niej psychopatyczny profil wodza rewolucji, pokazując moralną pustkę i okrucieństwo nowego systemu.

Okładka polskiego wydania „Lenina” Ossendowskiego, fot.: tezeusz.pl

Sowieci nigdy mu tego nie wybaczyli. Książka uderzała w sam fundament założycielskiego mitu ZSRR. Jak potężna była to nienawiść, pokazały wydarzenia z początku 1945 roku. Ossendowski zmarł w Żółwinie pod Warszawą tuż przed wkroczeniem Armii Czerwonej. Kilka dni po jego pogrzebie, funkcjonariusze NKWD rozkopali jego grób, by upewnić się, czy „największy wróg systemu” naprawdę nie żyje. Przez cały okres PRL-u jego nazwisko było objęte całkowitym zapisem cenzorskim, a książki bezwzględnie usuwano z bibliotek i niszczono.

Jak „Lenin” Ossendowskiego przemówił po rosyjsku

Choć komuniści próbowali całkowicie wymazać pamięć o pisarzu, jego dzieło przetrwało i po latach wróciło tam, gdzie jest najbardziej potrzebne. Przez dziesięciolecia paradoksem pozostawał bowiem fakt, że genialna i demaskatorska powieść „Lenin” nigdy nie była dostępna w języku rosyjskim – języku tych, którzy najbardziej ucierpieli z rąk komunistycznej dyktatury.

Ta historyczna luka została zamknięta dzięki niezwykłemu splotowi losów. Pierwszego w historii tłumaczenia powieści „Lenin” na język rosyjski dokonał nasz redakcyjny kolega Andrzej Pisalnik, a misję tę powierzył mu człowiek-legenda – śp. Paweł Szeremet.

Szeremiet, wybitny niezależny dziennikarz pochodzący z Mińska, który sam stał się symbolem bezkompromisowej walki o wolność słowa na Białorusi, w Rosji i Ukrainie (gdzie zginął w tragiczny sposób w zamachu bombowym w 2016 roku), doskonale rozumiał niszczycielską siłę postradzieckiego mitu. To właśnie on dostrzegł w zapomnianej książce Ossendowskiego genialny oręż intelektualny. Zlecając Pisalnikowi ten trudny i odpowiedzialny przekład, Szeremet doprowadził do spełnienia symbolicznego aktu dziejowej sprawiedliwości.

„Lenin” wydany dzięki staraniom Pawła Szeremeta w Rosji w języku rosyjskim. Fot. arhciwum Znadniemna.pl

Dzięki tej współpracy wydanie to stało się potężnym narzędziem edukacyjnym dla niezależnych środowisk na całym obszarze postradzieckim, odkłamując postać Lenina i pokazując prawdziwe, zbrodnicze korzenie systemu, którego cienie wciąż ciągną się nad Europą Wschodnią.

W 150. rocznicę urodzin Ferdynanda Antoniego Ossendowskiego wspominamy go nie tylko jako mistrza pióra i syna Ziemi Witebskiej, ale jako proroka, którego Słowo – dzięki wizjonerstwu i odwadze takich ludzi jak Paweł Szeremet – wciąż brzmi donośnie jako przestroga i drogowskaz ku wolności.

Opr. Kazimierz Sadowski/Znadniemna.pl, źródło portretu Ferdynanda Antoniego Ossendowskiego: Wikipedia

Mija dokładnie 150 lat od dnia, w którym przyszedł na świat jeden z najbardziej fascynujących, a zarazem najbardziej zwalczanych przez komunistyczną cenzurę polskich pisarzy. Ferdynand Antoni Ossendowski – podróżnik, naukowiec, świadek krwawych narodzin bolszewizmu i drugi, po Henryku Sienkiewiczu, najpoczytniejszy polski autor dwudziestolecia międzywojennego na

W ciągu zaledwie pierwszej doby od apelów żony polityka, Iny Kulej, darczyńcy wpłacili na rzecz Aleksandra Milinkiewicza ponad 83 tysiące złotych. To już blisko dwie trzecie z potrzebnej kwoty, która ma pokryć koszty kosztownego leczenia i intensywnej rehabilitacji. W akcję pomocy dla lidera białoruskich sił demokratycznych zaangażowało się już ponad 600 osób.

Aleksander Milinkiewicz – wspólny kandydat opozycji w wyborach prezydenckich na Białorusi w 2006 roku oraz Honorowy Członek Związku Polaków na Białorusi – od listopada 2025 roku zmaga się z poważnymi problemami zdrowotnymi. Trafił do szpitala po skomplikowanej operacji usunięcia skrzepliny w tętnicy szyjnej.

Po zabiegu u polityka doszło do obrzęku mózgu, w wyniku czego spędził on kilka tygodni na oddziale reanimacji. Walkę o życie utrudniły dodatkowo ciężkie infekcje, które wymagały wielomiesięcznego, wycieńczającego leczenia szpitalnego.

Obecnie stan Aleksandra Milinkiewicza jest stabilny, jednak wymaga on natychmiastowej i intensywnej rehabilitacji neurologicznej oraz ruchowej. Polityk ma niesprawną lewą rękę i wciąż boryka się z dużymi trudnościami z chodzeniem. Koszt dalszego specjalistycznego leczenia, profesjonalnej rehabilitacji oraz bieżącej opieki oszacowano na około 30 tysięcy euro (ok. 130 tysięcy złotych).

Organizatorem zbiórki jest rodzina oraz bliscy polityka, którzy apelują o dalszą solidarność i wsparcie, by jak najszybciej zebrać brakującą część funduszy i zapewnić Milinkiewiczowi powrót do sprawności.

Jak można pomóc? Oficjalna zbiórka funduszy na leczenie i rehabilitację Aleksandra Milinkiewicza jest prowadzona na platformie Zrzutka.pl pod adresem: https://zrzutka.pl/p8hzuf

 Znadniemna.pl na podstawie Białoruska Redakcja Polskiego Radia oraz  Zrzutka.pl, na zdjęciu: Aleksander Milinkiewicz z żoną Iną Kulej, fot.: Facebook.com/ina.kuley

W ciągu zaledwie pierwszej doby od apelów żony polityka, Iny Kulej, darczyńcy wpłacili na rzecz Aleksandra Milinkiewicza ponad 83 tysiące złotych. To już blisko dwie trzecie z potrzebnej kwoty, która ma pokryć koszty kosztownego leczenia i intensywnej rehabilitacji. W akcję pomocy dla lidera białoruskich sił

Prezydentka Sopotu Magdalena Czarzyńska-Jachim wyszła z oficjalną inicjatywą nadania tytułu Honorowego Obywatela Miasta Sopotu Andrzejowi Poczobutowi. Dziennikarz, działacz polskiej mniejszości na Białorusi i niedawno uwolniony więzień polityczny reżimu Łukaszenki, ma dołączyć do elitarnego grona wyróżnionych przez kurort osobistości. Wniosek prezydentki zyskał już pełne, ponadpodziałowe poparcie wszystkich klubów zasiadających w Radzie Miasta.

Głosowanie nad uchwałą w tej sprawie odbędzie się podczas najbliższej sesji Rady Miasta w czwartek, 28 maja 2026 roku. Zwieńczeniem tej wyjątkowej inicjatywy będzie oficjalna uroczystość nadania tytułu, którą zaplanowano na 6 września bieżącego roku w Operze Leśnej, podczas corocznego, uroczystego Koncertu dla Mieszkańców Sopotu.

Sopot od lat jest miastem solidarności, wolności i wsparcia dla tych, którzy o tę wolność walczą, często płacąc za to najwyższą cenę. Andrzej Poczobut to symbol niezłomności, prawdy i odwagi. Przez ponad pięć lat dramatycznych doświadczeń w białoruskich łagrach i więzieniach nie dał się złamać. Uhonorowanie go tym tytułem to nie tylko wyraz naszego głębokiego szacunku, ale i jasny sygnał, po której stronie stoją mieszkańcy Sopotu – podkreśla prezydentka Sopotu Magdalena Czarzyńska-Jachim.

Andrzej Poczobut, niedawno odznaczony przez Prezydenta RP Orderem Orła Białego, odzyskał wolność pod koniec kwietnia tego roku w wyniku wielostronnej operacji międzynarodowej. Jego niezłomna postawa i wierność zasadom wolnego dziennikarstwa stały się inspiracją dla opinii publicznej na całym świecie.

Nadanie honorowego obywatelstwa w historycznej przestrzeni Opery Leśnej, w otoczeniu tysięcy sopocian, będzie miało niezwykle symboliczny wymiar. Andrzej Poczobut dołączy do grona takich wybitnych postaci związanych z Sopotem, jak m.in. Władysław Bartoszewski, Czesław Miłosz, Irena Szewińska czy Lech Wałęsa.

Znadniemna.pl na podstawie Esopot.pl, na zdjęciu: Prezydentka Sopotu Magdalena Czarzyńska-Jachim i Andrzej Poczobit, fot.: Facebook.com/JachimSopot

Prezydentka Sopotu Magdalena Czarzyńska-Jachim wyszła z oficjalną inicjatywą nadania tytułu Honorowego Obywatela Miasta Sopotu Andrzejowi Poczobutowi. Dziennikarz, działacz polskiej mniejszości na Białorusi i niedawno uwolniony więzień polityczny reżimu Łukaszenki, ma dołączyć do elitarnego grona wyróżnionych przez kurort osobistości. Wniosek prezydentki zyskał już pełne, ponadpodziałowe poparcie

Siedemdziesiąt osiem lat temu, 25 maja 1948 roku, w mokotowskim więzieniu komunistyczne władze zamordowały rotmistrza Witolda Pileckiego — żołnierza ZWZ-AK, ochotnika do Auschwitz, powstańca warszawskiego i emisariusza II Korpusu. Urodzony na Kresach, wychowany w Wilnie, niósł w sobie tradycję Rzeczypospolitej wielu narodów. Jego życie, pełne odwagi i służby, jest jednym z najjaśniejszych świadectw kresowego etosu.

Witold Pilecki przyszedł na świat 13 maja 1901 roku w Ołońcu, w rodzinie szlacheckiej o głębokich tradycjach niepodległościowych. Jego dziad, Józef Pilecki, został zesłany na Syberię za udział w Powstaniu Styczniowym, a rodzinny majątek na Nowogródczyźnie uległ częściowej konfiskacie. Ta historia — typowa dla wielu kresowych rodów — od najmłodszych lat kształtowała jego poczucie obowiązku wobec Polski.

Dorastał w Wilnie, mieście, które było jednym z duchowych centrów Kresów. Tam wstąpił do harcerstwa, tam też jako nastolatek chwycił za broń w oddziałach samoobrony broniących miasta przed bolszewikami. Walczył później w wojnie polsko-bolszewickiej, broniąc Warszawy w 1920 roku. Po wojnie próbował ułożyć sobie życie w cywilu: studiował sztuki piękne, prowadził rodzinny majątek w Sukurczach, ożenił się z Marią Ostrowską i został ojcem dwójki dzieci. Ten świat — ziemiański, kresowy, zakorzeniony — został brutalnie przerwany przez wybuch II wojny światowej.

We wrześniu 1939 roku walczył pod Piotrkowem Trybunalskim, a po klęsce przedostał się do Warszawy, gdzie współtworzył Tajną Armię Polską. To właśnie wtedy powziął plan, który przeszedł do historii: dobrowolnie dostać się do Auschwitz, by zdobyć informacje o niemieckim obozie i zorganizować tam konspirację. Wszedł w „kocioł” podczas łapanki na Żoliborzu, podając się za Tomasza Serafińskiego. W Auschwitz otrzymał numer 4859.

Za drutami stworzył Związek Organizacji Wojskowych — unikatową strukturę konspiracyjną, opartą na systemie „piątek”, które nie znały się nawzajem. To on przygotował pierwszą tajną notę o ludobójstwie w obozie, przekazywaną na Zachód. W Wigilię 1941 roku doprowadził do symbolicznego spotkania przedstawicieli różnych nurtów politycznych — od narodowców po lewicę — pokazując, że wobec zbrodni Niemców wszyscy są równi.

Wiosną 1943 roku, gdy Niemcy zaczęli rozpracowywać obozową konspirację, Pilecki zdecydował się na ucieczkę. Zbiegł w nocy z 26 na 27 kwietnia, dotarł do Nowego Wiśnicza, a następnie wrócił do Warszawy. Walczył w Powstaniu Warszawskim, dowodząc oddziałem w Reducie Witolda. Po kapitulacji trafił do oflagu w Murnau, skąd po wyzwoleniu dołączył do II Korpusu Polskiego we Włoszech.

Jesienią 1945 roku, na rozkaz gen. Andersa, wrócił do kraju, by prowadzić działalność wywiadowczą. Zorganizował siatkę informacyjną, zbierał dane o represjach NKWD i MBP, działał w strukturach podziemia. Mimo ostrzeżeń nie opuścił Polski. 8 maja 1947 roku został aresztowany przez UB, torturowany i oskarżony o działalność szpiegowską. Proces tzw. „grupy Witolda” był farsą. 15 marca 1948 roku skazano go na śmierć, a prezydent Bierut odmówił ułaskawienia.

Wyrok wykonano 25 maja 1948 roku strzałem w tył głowy. Miejsce pochówku rotmistrza do dziś nie jest znane — prawdopodobnie spoczywa w bezimiennym dole na „Łączce” na Powązkach. Przez dziesięciolecia PRL jego nazwisko było objęte cenzurą, a pamięć o nim przetrwała głównie w rodzinnych opowieściach i w środowiskach, które — jak Polacy na Kresach — zawsze pielęgnowały tradycję wierności Rzeczypospolitej.

Dziś, siedemdziesiąt osiem lat po mokotowskiej nocy, rotmistrz Witold Pilecki jest symbolem odwagi, poświęcenia i niezłomności. Jego kresowy rodowód, harcerska młodość w Wilnie, ziemiańskie doświadczenie Sukurcz, heroizm Auschwitz i Powstania Warszawskiego, a wreszcie tragiczna śmierć z rąk komunistów — tworzą opowieść, która stała się jednym z fundamentów współczesnej polskiej pamięci.

Znadniemna.pl na podstawie Dzieje.pl  oraz materiałów Instytutu Pileckiego, fotografia Witolda Pileckiego z mokotowskiego więzienia, fot.:  Instytut Pamięci Narodowej, sygn. MBP Warszawa 1947/165

Siedemdziesiąt osiem lat temu, 25 maja 1948 roku, w mokotowskim więzieniu komunistyczne władze zamordowały rotmistrza Witolda Pileckiego — żołnierza ZWZ-AK, ochotnika do Auschwitz, powstańca warszawskiego i emisariusza II Korpusu. Urodzony na Kresach, wychowany w Wilnie, niósł w sobie tradycję Rzeczypospolitej wielu narodów. Jego życie, pełne

Dzisiejsza gala w Muzeum Emigracji w Gdyni miała wyjątkowy, jubileuszowy charakter. Po raz piętnasty uhonorowano dziennikarzy i redakcje, które swoją codzienną pracą budują mosty między Polską a Polakami rozsianymi po świecie. Nagroda im. Macieja Płażyńskiego, ustanowiona w 2012 roku z inicjatywy Press Clubu Polska we współpracy z prezydentami trzech miast: Gdańska, Sopotu i Gdyni, pozostaje jednym z najważniejszych wyróżnień dla mediów podejmujących tematykę polonijną i wzmacniających więzi z rodakami poza granicami kraju.

W imieniu Marszałek Senatu RP Małgorzaty Kidawy‑Błońskiej list do laureatów i uczestników uroczystości odczytał senator Sławomir Rybicki, podkreślając, że nagroda jest „ważnym wyrazem uznania dla tych, którzy poprzez rzetelne dziennikarstwo, odpowiedzialność za słowo i troskę o prawdę wzmacniają więź Polonii z Ojczyzną oraz promują dobre imię Polski na świecie”.

Prezydent Gdyni Aleksandra Kosiorek przypomniała, jak symboliczne jest miejsce, w którym odbywa się gala.

„To nagroda dla tych, którzy dbają o to, by Polacy mieszkający poza granicami kraju czuli się częścią naszej wspólnoty. Dzięki ich pracy Polska jest obecna w życiu Polonii, a Polonia – w życiu Polski” – zaznaczyła.

Wśród tegorocznych laureatów znalazł się Artur Żak, nagrodzony w kategorii dziennikarz medium polonijnego. Ze Lwowa łączył się z uczestnikami gali w trybie wideo. W swoim wystąpieniu powiedział:

„Przemawiam do Państwa ze Lwowa i bardzo żałuję, że nie mogę razem z Wami wspólnie świętować w gmachu Muzeum Emigracji. Formalne obostrzenia oraz realia, w których funkcjonujemy od ponad czterech lat, uniemożliwiły mi dotarcie na tę galę. Serdecznie gratuluję pozostałym laureatom. Wasza obecność tutaj jest potwierdzeniem tego, że słowo, niezależne słowo, nie zna granic geograficznych. Chcę również podziękować wszystkim kolegom i koleżankom, którzy w tych wojennych, trudnych realiach nie handlują prawdą. Dziennikarska rzetelność, wierność etyce zawodowej, w dobie kryzysu wymaga ogromnej, często cichej odwagi.”

W kategorii dziennikarz zagraniczny wyróżniono Hélène Bienvenu, korespondentkę francuskiego „Le Monde”. Za publikacje o tematyce polonijnej w mediach krajowych uhonorowano Andrzeja Urbańskiego z Radia Gdańsk, a w kategorii redakcja medium polonijnego nagrodę przyznano TVP Wilno.

Historia tego wyróżnienia jest bliska środowisku Polaków na Białorusi. W poprzednich latach laureatami nagrody zostali redaktor Znadniemna.pl Andrzej Pisalnik (2013) oraz redaktor gazety „Głos znad Niemna na uchodźstwie” Iness Todryk‑Pisalnik (2016), Oba zostali docenieni za konsekwentną, odważną i wieloletnią pracę na rzecz Polaków na Białorusi i upamiętniania ich losów. Dzisiejsza, jubileuszowa edycja pokazała, że idea Macieja Płażyńskiego – myślenie o Polsce jako wspólnocie przekraczającej granice – pozostaje żywa i inspiruje kolejne pokolenia dziennikarzy.

Znadniemna.pl na podstawie Gdynia.pl, źródło ilustracji: Press Club Polska

Dzisiejsza gala w Muzeum Emigracji w Gdyni miała wyjątkowy, jubileuszowy charakter. Po raz piętnasty uhonorowano dziennikarzy i redakcje, które swoją codzienną pracą budują mosty między Polską a Polakami rozsianymi po świecie. Nagroda im. Macieja Płażyńskiego, ustanowiona w 2012 roku z inicjatywy Press Clubu Polska we

Para Prezydencka zainaugurowała tegoroczne Narodowe Czytanie, którego lekturą są „Dziady” Adama Mickiewicza. Nowością edycji 2026 będzie audiobook w interpretacji Mariusza Bonaszewskiego i Doroty Landowskiej oraz cykl podcastów z udziałem wybitnych znawców literatury.

Rozpoczęła się 15. edycja Narodowego Czytania – ogólnopolskiej akcji promującej klasykę polskiej literatury pod patronatem Pary Prezydenckiej. W tym roku wspólnie czytane będą „Dziady” Adama Mickiewicza, a finał akcji zaplanowano na 5 września.

Jak poinformował sekretarz stanu w Kancelarii Prezydenta RP Wojciech Kolarski, tegorocznej odsłonie będzie towarzyszył audiobook z „Dziadami” w interpretacji Mariusza Bonaszewskiego i Doroty Landowskiej. Kolejne fragmenty będą publikowane w każdą środę do końca sierpnia na oficjalnym kanale Narodowego Czytania na YouTube, gdzie pozostaną dostępne także po zakończeniu akcji.

Nowością będą również podcasty z udziałem aktorów, profesorów literatury, filozofów, artystów i badaczy romantyzmu z Polski, Litwy i Białorusi. Wśród zaproszonych gości znaleźli się m.in. prof. Jarosław Gajewski, dr Paweł Rojek, prof. Andrzej Waśko, prof. Ewa Hoffmann-Piotrowska, prof. Zdzisław Krasnodębski, malarz Ignacy Czwartos i muzyk Adam Strug. W nagraniach opowiedzą o znaczeniu „Dziadów”, ich recepcji i miejscu w kulturze Europy Środkowej.

Kancelaria Prezydenta przygotowuje także specjalny wybór fragmentów dramatu przeznaczony dla najmłodszych uczestników akcji. Zgłoszenia do Narodowego Czytania można przesyłać poprzez formularz dostępny na stronie Prezydent.pl.

Znadniemna.pl na podstawie Prezydent.pl oraz Wilnoteka.lt, źródło ilustracji: Prezydent.pl

Para Prezydencka zainaugurowała tegoroczne Narodowe Czytanie, którego lekturą są "Dziady" Adama Mickiewicza. Nowością edycji 2026 będzie audiobook w interpretacji Mariusza Bonaszewskiego i Doroty Landowskiej oraz cykl podcastów z udziałem wybitnych znawców literatury. Rozpoczęła się 15. edycja Narodowego Czytania – ogólnopolskiej akcji promującej klasykę polskiej literatury pod

Zabytkowy pałac Radziwiłłów w Zdzięciole, od lat niszczejący i wielokrotnie bezskutecznie wystawiany na sprzedaż, znalazł nową właścicielkę. Za symboliczne 90 rubli kupiła go Rosjanka mieszkająca w Mińsku, deklarując odnowienie rezydencji i udostępnienie jej mieszkańcom oraz turystom.

Zabytkowy pałac Radziwiłłów w Zdzięciole, jeden z najcenniejszych obiektów historycznych na ziemi zdzięciolskiej, został sprzedany na aukcji za 90 rubli. Jedyną uczestniczką przetargu była Tatiana, obywatelka Rosji mieszkająca w Mińsku, która – jak podają media – od dzieciństwa marzyła o posiadaniu własnego pałacu i zapowiada jego stopniową renowację.

Rezydencja Radziwiłłów, której murowaną formę datuje się na rok 1751, ma znacznie starsze korzenie. Wcześniej, już w XV wieku, na tym miejscu mogła istnieć siedziba, związana z innymi rodami szlacheckimi. Pałac był wielokrotnie przebudowywany, zmieniał właścicieli i ucierpiał podczas wojen. Po powstaniu listopadowym został skonfiskowany, a w kolejnych dekadach pełnił funkcje publiczne: mieściły się tam szkoła, szpital wojskowy, przytułek oraz miejska stomatologia, która działała do 2010 roku.

Od ponad dekady obiekt pozostawał opuszczony i popadał w ruinę. Władze próbowały sprzedać go już od 2015 roku, jednak bezskutecznie. W 2022 roku pałac nabył inny obywatel Rosji, lecz nie wywiązał się z obowiązków konserwatorskich, co doprowadziło do zwrotu nieruchomości państwu. Podczas najnowszej aukcji Tatiana była jedyną oferentką.

Nowa właścicielka zobowiązała się do zachowania zabytku i przywrócenia go do użytkowania w ciągu pięciu lat. W pierwszym etapie planuje odnowić wejście, korytarz i jedną z sal, które mają zostać udostępnione zwiedzającym we współpracy z miejscowym muzeum. Równolegle mają ruszyć szeroko zakrojone prace restauratorskie, wymagające udziału specjalistów i znacznych nakładów finansowych.

 Znadniemna.pl na podstawie Sputnik.by, na zdjęciu: pałac Radziwiłłów w Zdzięciole, fot.: screenshot z Youtube.com

Zabytkowy pałac Radziwiłłów w Zdzięciole, od lat niszczejący i wielokrotnie bezskutecznie wystawiany na sprzedaż, znalazł nową właścicielkę. Za symboliczne 90 rubli kupiła go Rosjanka mieszkająca w Mińsku, deklarując odnowienie rezydencji i udostępnienie jej mieszkańcom oraz turystom. Zabytkowy pałac Radziwiłłów w Zdzięciole, jeden z najcenniejszych obiektów historycznych

Przejdź do treści